Czy grozi utrata pracy za brak szczepienia przeciwko COVID-19?

Temat szczepień ochronnych w miejscu pracy budził ogromne emocje w czasie pandemii, ale jego skutki prawne i echa orzecznicze są odczuwalne do dziś. Wiele osób zastanawia się, czy pracodawca miał lub ma prawo uzależniać dalsze zatrudnienie od przedstawienia certyfikatu szczepienia.

Brak ogólnego obowiązku szczepień

W polskim porządku prawnym (poza wybranymi grupami zawodowymi w szczycie pandemii, jak medycyna) nie wprowadzono powszechnego obowiązku szczepień przeciwko COVID-19 dla wszystkich pracowników. Oznacza to, że co do zasady decyzja o szczepieniu pozostaje prywatną sprawą pracownika.

Uprawnienia pracodawcy

Pracodawca jest odpowiedzialny za zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy (BHP). Niektórzy pracodawcy próbowali argumentować, że niezaszczepiony pracownik stanowi zagrożenie dla zespołu. Jednakże, według dominującej linii orzeczniczej oraz opinii GIODO (Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych):

• Pracodawca nie może żądać od pracownika informacji o fakcie zaszczepienia (dane o zdrowiu podlegają szczególnej ochronie RODO).
• Pracownik może dobrowolnie przekazać taką informację, ale nie może być do tego przymuszany pod groźbą sankcji.

Czy wypowiedzenie z powodu braku szczepienia jest legalne?

Wypowiedzenie umowy o pracę, w którym jako jedyną przyczynę podano brak szczepienia, w większości przypadków zostanie uznane przez sąd pracy za **nieuzasadnione**. Taka przyczyna może być traktowana jako dyskryminacja ze względu na przekonania lub stan zdrowia.

Istnieją jednak wyjątki – jeśli specyfika pracy (np. praca w placówkach opiekuńczych lub regularne wyjazdy zagraniczne do krajów wymagających szczepień) uniemożliwia wykonywanie obowiązków przez osobę niezaszczepioną, sytuacja prawna staje się bardziej złożona i wymaga indywidualnej analizy.

Co zrobić w przypadku zwolnienia?

Jeśli straciłeś pracę, bo nie chciałeś się zaszczepić lub nie chciałeś ujawnić danych o swoim zdrowiu, masz 21 dni na odwołanie się do sądu pracy. Możesz żądać:

• Przywrócenia do pracy na poprzednich warunkach.
• Odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy.

Eksperckie wsparcie prawne

Sprawy dotyczące wolności osobistej w kontekście prawa pracy wymagają ogromnej precyzji prawnej. Kancelaria Radcy Prawnego Przemysław Gierat wspiera pracowników w dochodzeniu ich praw w trudnych sporach światopoglądowych i zdrowotnych. Jeśli czujesz, że jesteś poddawany presji w miejscu pracy, zapraszamy na konsultację.